Özel Günleriniz Ağrılı Geçmesin

PRATİK HAYAT, PRATİK SAĞLIK | | 29 Temmuz, 2010 | 5.372 kere okundu

Özel Günleriniz Ağrılı Geçmesin- Dismenore (ağrılı adet problemi)

Kadınların , genç kızların en muzdarip olduğu konulardan birisi de ağrılı adet görmedir.Tıp dilinde ağrılı adet görmeye DİSMENORE diyoruz. Bu rahatsızlık, kadın doğum polikliniklerine gelen hastaların % 10′unun başvuru sebebidir. Adet döneminde görülen her karın ağrısına dismenore diyemeyiz.

Dismenore tanısı konması için ağrının;

  • Adetin 1.gününde başlaması,
  • Kadının iş ve güç kaybına sebep olması yani her zaman yaptığı aktiviteleri yapamaz hale gelmesi,
  • İlaç ve çare arayışına girecek kadar ağrılı olması gerekir.

Adet sırasında görülen sancılar aslında normaldir.Adet kanaması durumu, rahim iç tabakasının atılarak yenilenmesi olayıdır.Bu sırada kanamanın en az seviyede tutulması rahim kasılmaları ile sağlanmaktadır.İşte bu kasılmalar kişi tarafından ağrı şeklinde hissedilmektedir.Kasılmalar esnasında rahimden prostaglandin denilen bir madde salgılanmaktadır.Çok ağrı hisseden kadınlarda bu madde ya çok fazla miktarda salgılanır ya da kişide bu maddeye karşı aşırı bir duyarlılık cevabı gelişmiştir.Adetten 1-2 gün önce başlayan ve adet bittikten sonra tamamen kaybolan sancılar yumurtlamanın da bir belirtisidir.

Dismenore 2 grupta incelenir:

1) Primer dismenore: İlk adet görülmeye başlandığı dönemden itibaren veya takip eden ilk 2 yıl içinde başlayan ağrılarda genellikle primer dismenore düşünülür.Sebebi bilinmemektedir.Sebebi herhangi bir hastalık değildir.Ailesel veya psikolojik faktörlerin rol aldığı düşünülür.Genellikle adet kanaması ile başlar ve 2-3 gün içinde sona erer.Ağrı genellikle karın alt bölgesindedir ama bel,sırt ve bacaklara da yayılabilir.Ağrıyla beraber bulantı,kusma,baş ağrısı,baş dönmesi,ishal,çarpıntı,halsizlik,bayılma,sinirlilik de ortaya çıkabilir.

Primer dismenore tedavisi:Ağrıyı önlemek mümkün değildir.Tedavide kullanılan birçok ilaç mevcuttur.Ağrı kesiciler,kas gevşeticiler,doğum kontrol hapları gibi.Ancak bu ilaçlar doktor kararı ile kullanılmalıdır.Dikkat edilecek bazı hususlar da ağrının hafiflemesini sağlayabilir.

Sancının hafiflemesi için öneriler:

  • Diyete dikkat edilmeli: Kahve,kola,çikolata gibi kafeinli gıdalardan uzak durulması faydalı olabilir.Alkol ve sigara kullanılmamalıdır.Kabızlık sancıları arttırır.O yüzden kabız olmamaya dikkat edilmelidir.Bol su alınmalı,lifli gıdalar tüketilmelidir.Eğer adet öncesi dönemde baş ağrısı,karında şişlik gibi şikayetler de varsa 1 hafta öncesinden tuz kısıtlamasına gidilebilir.Maydanoz,kuşkonmaz,ıhlamur gibi besinlerin alınması da vücuttaki su toplanmasını (ödem) giderir.Keten tohumu , zencefil ,papatya gibi bazı bitkilerle hazırlanan içecekler de ağrıları hafifletebilir.B vitamini ve Magnezyumdan zengin besinlerin alınması faydalı olur.Et,balık,karaciğer,kurubaklagiller ve yeşil yapraklı sebzeler B vitamininden zengindir.Yağlı tohumlar(fındık,fıstık,susam),koyu yeşil yapraklı sebzeler,öğütülmüş tahıllar(kepek ekmeği gibi) magnezyum açısından zengindir.
  • Sıcak uygulama yapılabilir. Sıcak bir duş alınabilir.Ayak altına sıcak su torbası konulabilir.Ancak sıcak uygulama asla karın bölgesine yapılmamalıdır.İltihabi bir durum varsa arttırır.
  • Egzersiz yapılabilir. Kas kuvvetlendirici egzersizler,nefes egzersizleri yapılabilir.İhmal ettiğimiz egzersizleri bilhassa hanımların, hayatının bir parçası haline getirmesi lazımdır.Çünkü sağlıkla ilgili bir çok konuda egzersiz çok önemlidir.Mesela vajinal kasları kuvvetlendiren çok basit egzersizler vardır.Bunlar otururken dahi yapılabilir.Yapılacak egzersizler adet sancılarına iyi geleceği gibi, idrar torbasının sarkması anlamına gelen sistosel oluşmasına, doğum sonrası rahim toparlanmasına da faydalıdır.Yüzme de çok tavsiye edilen egzersizlerden biridir.
  • Aşırı yorgunluk ve stres ağrıları arttırabilir. O yüzden mümkün olduğunca bu dönemde istirahat edilmeli,uzun süre ayakta durmaktan ve yürüyüşten kaçınılmalıdır.Karın bölgesine masaj yapılması da faydalı olabilir.Erkekler de bu dönemde eşlerine daha anlayışlı ve hassas davranmalıdır.Çünkü hormonların da etkisi ile hemen hemen her kadın bu dönemde daha duygusal ve hassas olur.
  • Gençlerin adet görmeden önce bilinçlendirilmesi çok önemlidir. Çevreden doğru yanlış bilgi edinilmesi yerine annenin uygun bir dille adet gerçeğini açıklaması en güzelidir.Maalesef gençlerimiz bu dönemde utanç hisleriyle içlerine kapanabilir,kafalarında bu meseleyi çok büyütebilir ve bu durum ilerde evlilik yaşantılarına bile akseden sıkıntılara sebep olabilir.Bu sebeple ”kişinin kadın olmaya ve adet görmeye ilişkin pozitif tavır takınması”,”cinsiyetle ilgili olumlu duyguların sergilenmesi” çok önemli bir durumdur.

2) Sekonder dismenore:Ağrıların sebebi altta yatan başka bir hastalığa bağlıdır.Çoğunlukla daha ileri yaşlarda ortaya çıkar.İlk adet görmeye başladığı dönemlerde fazla sancı yaşamayıp ileri yaşlarda şiddetli sancı çekmeye başlayanlar muhakkak bir kadın-doğum uzmanına başvurmalı ve sorunun sebebi araştırılmalıdır.

Sekonder dismenorenin en sık rastlanan nedenleri şunlardır:

  • Adenomyozis: Rahim iç dokusuna ait salgı hücrelerinin rahim kasları içine doğru büyümesidir.
  • Pelvik enfeksiyon: Üst genital bölge enfeksiyonudur.(rahim tabakaları,yumurtalık,tüplerin iltihabı)
  • Endometriozis: Rahim iç tabakasının normal dışı bölgelerde bulunması
  • Myom ve polipler
  • RİA (rahim içi araç-spiral) kullanılması
  • Servikal stenoz (rahim girişinde darlık)
  • Rahim pozisyon anomalileri
  • Doğuştan uterus anomalileri vb.

Sekonder dismenorede nedene yönelik tedavi yapılır.Hiçbir tıbbi uygulama etkili olmazsa (uterin sinir blokajı- laparotomi ile presakral nörektomi gibi) cerrahi müdahaleler de yapılabilir.

Paylaşmak Güzeldir

9 Yorum

  1. Dr.Fadime diyor ki:

    Teşekkür ederim Süreyya Hanım.Evlenince veya doğum sonrasında adet sancılarının azalması veya tamamen geçmesi konusunda bilimsel bir açıklama yok.Ama kendi takip ettiğim hastalarda geçtiğini söyleyenler de oldu,geçmediğini de…Bu konuda hangi faktörlerin rol oynadığı da tam açıklanamıyor.Hepinize sağlıklı günler diliyorum.

  2. Süreyya diyor ki:

    Dr hanım anlattıklarınız tamamen kızıma göre. Sitenizdeki yazıları ilgiyle okuyorum. Kızım da takip ediyor. Devamını bekleriz. Bir de sorum var. Sancılı adet görenler evlendiğinde veya çocuk doğurduğunda geçiyormuş. Ne denli doğru? Şimdiden teşekkür ediyoruz.

Yorum Yapın